Ágrip

Í þessari grein er annars vegar fjallað um heimild 28. gr. þinglýsingalaga nr. 39/1978 til þess að fá þinglýst stefnu eða útdrætti úr henni í máli sem varðar réttindi yfir fasteign og hins vegar heimild aðila samkvæmt 2. mgr. 27. gr. sömu laga til þess að fá þinglýst kröfu um leiðréttingu á færslu í fasteignabók sem hann telur efnislega ranga og horfa sér til réttarspjalla. Þinglýsing er opinber skráning skjala sem varða réttindi yfir tilteknum eignum, en réttaráhrif þinglýsingar lýsa sér aðallega í því að hún veitir réttarvernd gagnvart þriðja manni. Markmiðið með þessari tímabundnu réttarvernd er að koma í veg fyrir að grandlaus þriðji maður rými brott rétti viðkomandi rétthafa og gera viðsemjendum þinglýsts eiganda viðvart um ágreining um réttindi yfir fasteign. Svo dómari fallist á kröfu um þinglýsingu stefnu samkvæmt 28. gr. þinglýsingalaga verður stefnandi að færa „veigamikil rök“ fyrir staðhæfingum um réttindi yfir fasteign. Þá verður sá sem krefst þinglýsingar kröfu um leiðréttingu fasteignabókar samkvæmt 2. mgr. 27. gr. þinglýsingalaga annað hvort að færa „veigamikil rök“ fyrir staðhæfingum um réttindi yfir fasteign eða setja tryggingu samkvæmt ákvörðun þinglýsingarstjóra. Á undanförnum árum hafa fallið fjölmargir hæstaréttardómar þar sem reynt hefur á inntak heimildar 28. gr. þinglýsingalaga til þinglýsingar stefnu. Með þeim dómum hafa línurnar skýrst nánar. Í greininni er farið með kerfisbundnum hætti í gegnum þá dóma í því skyni að varpa nánara ljósi á efni 28. gr. þinglýs- ingalaga. Dómsúrlausnir bera það með sér að kröfurnar í þessum efnum eru ekki mjög strangar. Aðalatriðið er að stefnandi geri nægilega líklegt að hann kunni að eiga þann rétt sem hann kveður sig eiga. Hinu sama gegnir um þær kröfur sem gera má til þinglýsingar kröfu um leiðréttingu fasteignabókar samkvæmt 2. mgr. 27. gr. þinglýsingalaga.

English

This article explores on the one hand the right under Article 28 of Law No. 39/1978 on register of land office etc. to register a complaint in a civil case that has been initiated and on the other hand the right of party to according to Article 27, paragraph 2, of Law No. 39/1978 to register a claim that the District Commissioner corrects the real estate register in order prevent potential damage to the party involved. A registration in this sense is an official filing of documents regarding legal rights over real estate. Its effect is mainly to provide legal protection against a third party. The objective of the temporary legal protection described above is to prevent a bona fide third party from securing property rights at the expense of the party involved. Furthermore, the objective of the temporary legal protection is to alert potential counterparts to the registered owner of the property that there is an ongoing dispute regarding the property. It is a condition that the party involved establishes “powerful argument” for claiming rights over the property. Furthermore, a party that claims that the District Commissioner corrects the register according to Article 27, paragraph 2, of Law No. 39/1978 must also establish “powerful argument” for claiming rights over the property or set a bail as determined by the District Commissioner. In the last years we have seen many Supreme Court rulings were the content of Article 28 of Law No. 39/1978 has been put to the test. Those rulings have clarified the situation. This article systematically explores those rulings in order to shed a better light on the content of Article 28 of Law No. 39/1978. Those rulings show that the requirements in this regard are not very strict. The plaintiff needs to make it sufficiently probable that he has a right over the disputed property. The same applies to a claim under Article 27, paragraph 2, of Law No. 39/1978.